Motor Yağı Seviyesi Nasıl Kontrol Edilir
Kısa cevap: Aracı düz bir zeminde durdurun, motoru kapatıp beş on dakika bekleyin. Kaputu açın, genelde sarı veya turuncu halkalı yağ çubuğunu çekip bir bezle silin, tamamen geri sokun ve tekrar çıkarın. Çubuğun ucundaki iki işaret arasında kalan yağ izi, seviyenin uygun olduğunu gösterir. İşin tamamı beş dakikadan kısa sürer ve hiçbir alet gerektirmez.
Motor yağı kontrol alışkanlığı, araç bakımında öğrenilecek ilk beceridir. Yağ, motorun içindeki metal parçalar arasında ince bir film oluşturur; bu film inceldiğinde sürtünme, ısı ve aşınma hızla artar. Seviyeyi ayda bir kez, uzun yola çıkmadan önce de mutlaka bakmak, en pahalı arızaların önüne geçen en ucuz önlemdir.
Kontrol Öncesi Hazırlık
Doğru ölçüm için üç şey önemlidir: zemin, sıcaklık ve zaman.
- Zemin düz olmalı. Eğimli bir yerde yağ karterin bir tarafına toplanır ve çubuk yanlış okuma verir. Rampada park ettiyseniz aracı düz bir yere alın.
- Motor kapalı olmalı. Çalışan motorda yağ pompa tarafından dolaştırılır, karterde birikmez.
- Beş on dakika bekleyin. Yeni durmuş bir motorda yağın karterin dibine inmesi zaman alır. Sabah, araç hiç çalışmamışken yapılan ölçüm en tutarlı sonucu verir.
Yanınızda temiz bir kâğıt havlu veya tüy bırakmayan bir bez bulundurun. Motor bölmesi sıcaksa egzoz manifolduna ve fan bölgesine dokunmamaya dikkat edin.
Yağ Çubuğunu Bulmak
Kaputu açtığınızda motor bloğunun yanından yukarı çıkan, halka veya T biçiminde bir tutamağı olan metal çubuğu arayın. Üreticiler bu tutamağı çoğunlukla sarı, turuncu veya kırmızı yapar ki kolay ayırt edilsin. Üzerinde damla şeklinde bir yağ simgesi bulunabilir. Karıştırmak istemediğiniz iki parça daha var: yağ dolum kapağı (daha geniş, çevirmeli) ve şanzıman yağ çubuğu (bazı otomatik vitesli araçlarda bulunur, genelde daha arkada durur). Emin olamazsanız aracın kullanım kılavuzundaki motor bölmesi şeması size yol gösterir.
Ölçümün adımları
- Çubuğu yavaşça yukarı doğru çekerek tamamen çıkarın.
- Ucunu bezle silerek eski yağ izini temizleyin. İlk çekişte gördüğünüz iz, çubuk kılavuz borusuna sıvanan yağdan kaynaklandığı için güvenilir değildir.
- Çubuğu yerine, sonuna kadar geri sokun. Yarı yolda kalırsa okuma düşük çıkar.
- İki üç saniye bekleyip tekrar çıkarın ve ucunu yatay tutarak bakın.
- Yağın çubuk üzerinde nereye kadar yükseldiğini iki işaret arasına göre değerlendirin.
İşaretleri Okumak
Çubuğun ucunda alt ve üst sınırı gösteren iki çentik, iki delik ya da tırtıklı bir alan bulunur. Bazı çubuklarda MIN–MAX, bazılarında L–H yazar. İki işaret arasındaki mesafe çoğu binek araçta yaklaşık bir litreye karşılık gelir; yani alt işaretteyken üst işarete çıkmak için bir litreden fazla yağ koymanız gerekmez.
| Gördüğünüz | Anlamı | Yapılacak |
|---|---|---|
| İz iki işaret arasında, ortaya yakın | Seviye ideal | Bir şey yapmayın |
| İz alt işarete yakın | Seviye düşük ama kritik değil | Yarım litre ekleyip tekrar ölçün |
| İz alt işaretin altında veya çubuk kuru | Riskli | Yağ eklemeden yola devam etmeyin |
| İz üst işaretin üstünde | Fazla yağ | Fazlasının boşaltılması gerekir |
Fazla yağ, eksik yağ kadar zararlı olabilir. Krank mili yağı köpürtür, köpüklü yağ ise yağlama gücünü kaybeder ve keçelere basınç uygular. Bu yüzden ekleme yaparken azar azar ilerlemek en doğrusudur.
Yağın rengi ve kıvamı ne söyler?
Seviyeye bakarken yağın haline de göz atın. Yeni yağ bal rengindedir, kullandıkça koyulaşır; koyulaşmak tek başına sorun değildir. Dikkat edilecek işaretler şunlardır: parmaklar arasında hissedilen kum gibi tanecikler, sütlü kahve görünümünde açık renk (soğutma suyu karışması ihtimali) veya benzin gibi keskin bir koku. Böyle bir durumda seviye eklemekle yetinmeyip aracı kontrole götürmek gerekir. Su seviyeleri kontrol listesine de aynı gün bakmanız, sorunun kaynağını daraltmanıza yardımcı olur.
Yağ Eklerken
Doğru viskoziteyi kullanmak seviyeyi tutmak kadar önemlidir. Kaputun altındaki etiket veya kullanım kılavuzu 5W-30, 0W-20 gibi bir değer verir; bu değere uyun. Dolum kapağını açıp huniyle azar azar dökün, her seferinde bir iki dakika bekleyip yeniden ölçün. Yağın karterin dibine inmesi zaman aldığı için hemen yapılan ölçüm düşük görünür.
Kontroller arasında sürekli yağ eksiliyorsa nedeni araştırılmalıdır. Motor altında damlalar, egzozdan mavimsi duman ya da park yerinde koyu lekeler kaçak veya yağ yakma belirtisidir. Düzenli seviye takibi bu tür sorunları erken fark etmenizi sağlar; ayrıca yağ değişimi zamanının gelip gelmediğini de kendiniz değerlendirebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Ne sıklıkla kontrol etmeliyim?
Yeni sayılabilecek bir araçta ayda bir yeterlidir. Kilometresi yüksek veya daha önce yağ eksiltmiş bir motorda iki haftada bir bakmak daha güvenlidir. Uzun yol öncesi kontrol her araç için geçerlidir.
Motor sıcakken ölçüm yapabilir miyim?
Yapabilirsiniz, ancak motoru kapattıktan sonra en az beş on dakika beklemeniz gerekir. Sıcak yağ biraz gen